ემიგრაცია მხოლოდ ფიზიკური გადაადგილება არ არის. ის მოიცავს ხანგრძლივ მონატრებას, დანაკარგს, გადაღლას, პასუხისმგებლობას და იმედს, რომ გაწეული შრომა ოჯახისთვის უკეთეს მომავალს შექმნის.
მაგრამ დაბრუნების შემდეგ რეალობა ყოველთვის არ ემთხვევა მოლოდინს. ადამიანს შეიძლება დახვდეს ემოციური დისტანცია, გაუცხოება, მადლიერების ნაკლებობა, ოჯახური კონფლიქტები ან ისეთი განცდა, თითქოს სახლში დაბრუნდა, მაგრამ საკუთარი ადგილი ვეღარ იპოვა.

ასეთ დროს განსაკუთრებით მტკივნეულია ფიქრი: „ყველაფერს მათთვის ვაკეთებდი, მაგრამ ახლა თითქოს აღარავის ვჭირდები.“

ემიგრაციიდან დაბრუნების შემდეგ ადამიანს შეიძლება განუვითარდეს რეადაპტაციის კრიზისი. ეს მდგომარეობა ხშირად მოიცავს იმედგაცრუებას, მიტოვებულობის განცდას, წყენას, ბრაზს, შინაგან სიცარიელეს და კითხვას: „ვინ ვარ ახლა, თუ ჩემი ძველი როლი აღარ არის საჭირო?“

თუ ამ პროცესს ოჯახური კონფლიქტები, ფსიქოლოგიური ან ეკონომიკური ძალადობა ემატება, ემოციური ტვირთი კიდევ უფრო მძიმდება. ადამიანს შეიძლება გაუჩნდეს იზოლაციის სურვილი, ხშირი ტირილის ეპიზოდები, დაძაბულობა, კონფლიქტების თავიდან არიდება ან პირიქით - ძლიერი ემოციური აფეთქებები.

ფსიქოლოგთან მუშაობის მთავარი მიზანია, ადამიანმა შეძლოს მოლოდინებისა და რეალობის შერიგება, საკუთარი გამოცდილების გადაფასება და იმის გააზრება, რომ მისი ღირებულება მხოლოდ ოჯახის ფინანსური ან პრაქტიკული მხარდაჭერით არ განისაზღვრება.

მნიშვნელოვანია „იდეალური ოჯახის“ წარმოდგენის გადახედვაც. ოჯახი ყოველთვის არ პასუხობს იმ მოლოდინს, რომელიც წლების განმავლობაში გულში გვქონდა. ეს მტკივნეულია, მაგრამ რეალობის დანახვა ადამიანს ეხმარება, თავიდან ააგოს ურთიერთობები - უფრო ჯანსაღად, საზღვრებით და საკუთარი საჭიროებების გათვალისწინებით.

ფსიქოლოგიური მხარდაჭერა ეხმარება ადამიანს, თქვას:
„მე მხოლოდ მსხვერპლი არ ვარ.“
„მე ისევ შემიძლია საკუთარი ცხოვრების აშენება.“

თერაპიული მუშაობის პროცესში მნიშვნელოვანია ბრაზის მართვა, შფოთვის შემცირება, თვითთანაგრძნობის განვითარება და საკუთარი იდენტობის აღდგენა. ადამიანი ნელ-ნელა სწავლობს, რომ სიყვარული არ ნიშნავს სრულ თავგანწირვას, ხოლო ოჯახზე ზრუნვა არ უნდა ხდებოდეს საკუთარი თავის დაკარგვის ფასად.
ფსიქოლოგის ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი გზავნილია: „სიყვარული თავგანწირვა არ არის. ის არ ნიშნავს საკუთარი თავის დავიწყებას.“

დაბრუნების შემდეგ შესაძლებელია ახალი ცხოვრების დაწყება. ემიგრაციის გამოცდილება შეიძლება აღიქმებოდეს არა მხოლოდ როგორც დაკარგული წლები, არამედ როგორც გამძლეობის, შრომის, პასუხისმგებლობისა და შინაგანი ძალის რესურსი.

ფსიქოლოგიური დახმარება ადამიანს ეხმარება დანაკარგის გადამუშავებაში, საკუთარი ღირებულების აღდგენაში, პირადი საზღვრების დაცვასა და ცხოვრების კონტროლის დაბრუნებაში.

საბოლოოდ, შინ დაბრუნება მხოლოდ სივრცეში დაბრუნება არ არის. ზოგჯერ ეს არის გზა საკუთარი თავის, იმ ადამიანისკენ, რომელიც წლების განმავლობაში სხვებზე ზრუნავდა და ახლა თავადაც იმსახურებს ზრუნვას, პატივისცემასა და უსაფრთხოებას.

ოჯახურ ურთიერთობაში სიყვარული არ უნდა იყოს დამცირება, შიში ან საკუთარი თავის დაკარგვა. როცა ადამიანს ყოველდღე აკრიტიკებენ, აკნინებენ, გარეგნობაზე მიუთითებენ, ეუბნებიან, რომ „საკმარისი არ არის“ ან ურთიერთობაში მუდმივად ადანაშაულებენ, ეს შეიძლება ემოციური ძალადობის ფორმა იყოს.

ემოციური ძალადობის დროს ადამიანს ხშირად უჩნდება განცდა, რომ პრობლემა მასშია. მცირდება თვითშეფასება, ჩნდება სირცხვილი, შფოთვა, დაძაბულობა და იზოლაციის შეგრძნება. ასეთ დროს განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია უსაფრთხო გარემო და მხარდაჭერა: ოჯახის, ახლობლების ან სპეციალისტის მხრიდან.
ფსიქოლოგთან მუშაობა ეხმარება ადამიანს, გაარჩიოს ძალადობა „ჩვეულებრივი კონფლიქტისგან“, დაინახოს საკუთარი ღირებულება და აღადგინოს პირადი საზღვრები.

ფსიქოლოგის რჩევა:
„ის, რაც გითხრეს, იყო მათი ხმა, არა შენი შინაგანი სიმართლე.“
ტრავმული გამოცდილების შემდეგ აღდგენა შესაძლებელია. სწორი მხარდაჭერით ადამიანი ნელ-ნელა სწავლობს, რომ მისი ღირებულება სხვების დამამცირებელი სიტყვებით არ განისაზღვრება.
სიყვარული არ უნდა გტკენდეს, ის უნდა გაძლიერებდეს.